
Jak pisze autor autor scenariusza i komisarz wystawy prof. Michał Kopczyński.: „Największa rewolucja w dziejach naszej cywilizacji ostatnich stuleci to rewolucja przemysłowa. Wiąże się ona nie tylko z pojawieniem się przemysłu fabrycznego. Jej rewolucyjność polega też na zmianie trybu życia większości ludzi. Naturalnym środowiskiem stało się dla nich miasto, w miejsce dotychczas dominującego środowiska jakim była wieś. Właśnie ta przemiana jest jednym z najważniejszych elementów rewolucji przemysłowej. I to przejście pokazujemy na wystawie - ukazując, jak wraz z nim zmieniali się ludzie”. Zobaczyć można dawną Warszawę, Lwów, Kraków, Łódź i Poznań, czyli największe ośrodki miejskie wszystkich trzech zaborów.
Wystawa koncentruje się na kilku aspektach życia miejskiego:
- na narodzinach higieny (bohaterami tej części wystawy są William i William Heerlein Lindley). Oprócz plansz tematyce tej poświęcone projekcje multimedialne. Towarzyszy im również wystawa przedmiotów użytkowych z epoki, m.in. XIX-wieczną ozdobną muszlę klozetową czy spluwaczkę

Wystawa koncentruje się też na narodzinach nowoczesnego konsumenta. „To pokazuje jak rewolucja przemysłowa pozwoliła znacznie większej części ludności cieszyć się zwykłymi, codziennymi rzeczami. Np. ubranie przestało być dla większości tylko okryciem ciała, a zaczęło stawać się jego ozdobą. Było to możliwe dzięki sztucznym barwnikom i zaawansowanej technice włókienniczej, takiej jak żakard, które przyniosła rewolucja przemysłowa. Obniżyły one ceny barwnych, zdobionych ubrań, które stały się dostępne także dla zwykłych ludzi” – podkreślił Kopczyński
- na ówczesnej reklamie. „Na początku XX w. wzorem amerykańskim sztuka reklamowa wychodzi na ulice w postaci plakatu reklamowego. Opowiadamy też o formach handlu, bazarach, sprzedaży naręcznej. I pokazujemy, jak władze starają się ten początkowy chaos uporządkować, czego dowodem jest np. Hala Mirowska” – mówi autor ekspozycji.
- na prywatnych salonach i na narodzin nowej przestrzeni publicznej rozrywki: kawiarni, powszechnie dostępnych teatrów i teatrzyków na wolnym powietrzu, wystaw, zawodów sportowych, a więc form aktywności dziś dobrze znanych, a wtedy nowych.
- na symbolice kryjącej się w nazwach ulic czy pomnikach.
- na wydarzeniach rewolucji 1905 r., której rocznica przypada w tym roku.
Na wystawie można zobaczyć fotografie, wycinki prasowe czy plakaty reklamowe oraz codzienne przedmioty ilustrujące tworzenie się nowoczesnego miasta. „Często są to przedmioty zwyczajne jak zegarek, bez którego jednak nie mogła funkcjonować kolej, dostarczająca ówczesnym mieszkańcom miast towarów konsumpcyjnych. Innym razem rzeczy niezwykłe, jak jednostrzałowy pistolet dla rowerzystów, aby mieli się czym bronić przed atakującymi ich psami” – dodaje Kopczyński.
Na wystawę składa się ikonografia oraz artefakty z epoki pochodzące ze zbiorów muzeów i z kolekcji prywatnych. Wśród eksponatów są m.in. bicykl, oryginalne suknie, w tym pierwsze modele szyte seryjnie, telefon Ericssona, aparat fotograficzny Kodaka i telegraf.
Uzupełnieniem ekspozycji są nieme filmy będące w repertuarze objazdowego kina jarmarcznego. A miłośnicy gier planszowych mogą zagrać w oryginalną grę z epoki „Wyścigi konne”.
Ekspozycja jest czynna codziennie w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie (ul. Dobra 56/66, sala wystawowa na parterze) w dniach 25 września – 6 grudnia 2015, w godzinach od 10 do 18 [z wyłączeniem 1 i 22 listopada].
Ceny biletów: 4 zł (ulgowy), 8 zł (normalny), bilet grupowy – 4 zł/osoba (min. 10 osób), 16 zł rodzinny (min. trzy osoby). W piątki i dla osób powyżej 60. roku życia wstęp wolny.
Wystawie towarzyszy audioprzewodnik, który można pobrać na swoje urządzenie mobilne (telefon lub tablet) przed lub w czasie wizyty na wystawie. O wystawie opowiada kurator, prof. Michał Kopczyński.
Wystawie towarzyszą wykłady połączone ze zwiedzaniem wystawy | godz. 17.00 | wstęp wolny
Informacje: http://muzhp.pl/pl/c/1574/wystawa-ziemia-obiecana-miasto-i-nowoczesno
Jubileusz – XX Zjazd Rodziny
Minęło 20 lat od naszego pierwszego spotkania w Instytucie Polskim w Darmstadt w 2003 roku, podczas którego Ryszard Żelichowski zaprezentował pierwsze wydanie swojej książki Lindleyowie. Dzieje inżynierskiego rodu. W kolejnych latach zjazdy rodzinne odbyły się w Warszawie (2007), Hamburgu (2008), Pradze (2009), Frankfurcie nad Menem (2012), Baku (2014 i 2017) oraz w Hamburgu (2015 i 2018).
Monachium 2023
Pod koniec pandemii mieszany zespół członków rodziny angielskiej i niemieckiej zaczął myśleć o kolejnym, nowym miejscu spotkania. Wybór Monachium wydawał się naturalny. Mieszkała tam jedna z naszych seniorek, Ursula Caspar (1931-2023), która w 2021 roku skończyła 90 lat, ale ze względu na pandemię nie mogliśmy jej odwiedzić. Po drugie, w Monachium mieści się słynne Muzeum Niemieckie, które William Heerlein Lindley współorganizował wraz z niemieckim inżynierem Oskarem von Millerem, zasiadał w jego zarządzie i przez wiele lat pełnił tam funkcję sekretarza-protokolanta (Schriftfüher).
Archiwum będące częścią Muzeum przechowuje od
1920 roku materiały podarowane przez żonę Sir Williama Heerleina, Lady Fanny
Henriettę Lindley (1859-1931), w ramach Lindley Stiftung (Fundacja Lindleya). I na dodatek, 170 lat temu (1853 r.) urodził
się William H. Lindley. Okrągła okazja
do świętowania.Niestety los zdecydował, że w kwietniu tego roku odeszła od nas
Urszula Caspar, a przed nią obaj jej bracia Aleksander i Dietrich.
Po konsultacjach z Archiwum i rodziną
zgodziliśmy się, że będziemy kontynuować nasz zjazd.
Na fotografii, od lewej: Margrit i Lorenz Neubauer, Karin Deubner i Tom Lindley. Spotkanie w Hirschgarten przy tradycyjnych potrawach bawarskich
Zdaniem dyrektorów Archiwum, najlepszym czasem na wizytę w Monachium to okres od 12 do 14 września 2003 r. Za organizację naszego trzydniowego zjazdu odpowiadał Eugen Deubner z Wiesbaden, który pozostaje w stałym kontakcie z niemiecką częścią rodziny. Do projektu chętnie włączyła się część angielska pod przewodnictwem Billa Lindleya.

Eugen Deubner, Ben Lindley i Alex Egerton

Bill Lindley, Ryszard Żelichowski i Ben Lindley
Cel główny został osiągnięty. Po pięciu latach spotkaliśmy się, cieszyliśmy się swoim towarzystwem i świetnie się razem bawiliśmy. Najważniejszymi punktami rodzinnego spotkania były: prezentacja dr. Röschnera, zastępcy dyrektora Archiwum, przedstawiająca niektóre skarby Archiwum, w tym przykłady kolekcji Lindleiana oraz dowcipna i pouczająca wycieczka po Muzeum Niemieckim pod przewodnictwem Alexandra Lucasa.
Z niecierpliwością czekamy na kolejny zjazd rodzinny, być może w Anglii.
In October 2021, Marek Smółka, spokesman of Water Supply Company, informed
the inhabitants of Warsaw about an interesting find. In the Praga collector
chamber under Jagiellońska Street, at the intersection with ul. I. Kłopotowski, two
commemorative plaques in Polish and Russian were found. The inscription on
them, which is difficult to read due to the passage of time, reads: "The stone
laid by the acting mayor of Warsaw, W. Litwiński, to commemorate the
commencement of sewage works in the suburbs of Praga on October 20, 1906,
according to the design and under the supervision of engineer W.H. Lindley ".

Two plaques, in Russian (left) and Polish
The Ottoman Emipre ruled Hungarian lands 1541-1686. When the Turks were defeated by the Habsburgs, Hungariona cities Buda, Óbuda and Pest became a part of the Habsburg dominion. In 1867, after signing the Austro-Hungarian Compromise, the Austro-Hungarian Empire was established. Hungary, in general, and Buda and Pest, in particular, benefited greatly from this union and enjoyed a rapid growth, economicand progress. Pest became the political, economic and trade hub in the area, and in time, it became the most populated area.
In 1866 the cholera outbreak in these cities made the City Council to decide to build a waterworks to supply water to Pest (the water supply of Buda was less critical).
The Municipal Commission visited several cities in Western Europe, where modern water and sewage systems were built. Among them Hamburg and Frankfurt am Main, because on the advice of the chief engineer of Pest, Pál Szumrak, the mayor Móric Szentkirályi, proposed in mid-December 1867, that the work related to water supply to Pest be entrusted to William Lindley, famous for his waterworks in German cities. After visiting the site, Lindley handed the project over to the city in early February of the following year. He suggested in the report that before sufficient amount of money is raised for a modern water plant, a temporary system of pumps and wells be set up in the shipyard site (Flottillenplatzon, now Kossuth Lajos Square) near the Danube, for the extraction of water naturally filtered by the river gravel. From here, a network of pipes was to be pumped to a part of the city and its inhabitants. Since the capacity of such an intake due to the thin layer of gravel was insufficient for the rapidly growing number of the city's inhabitants, he designed the construction of sand filters from the Danube waters and a more efficient pumping station, pipeline network as well as a high-level reservoir in a nearby quarry at such a height that would ensure adequate pressure in the network. William Lindley was assigned in 1868 to build the waterworks and reservoirs. according to his design.
After an audience with Emperor Francis I, the mayor of the city and Lindley obtained permission to use the shipyard area, current Kossuth-tér and Parliament Building. Constructions started in April and were finished in November 1968.

Temporary water supply system in the Flottillenplatzon, now Kossuth Lajos Square, with water reservoir under construction, 1868
Two impressive underground water reservoirs were
built between 1869 and 1871 in Ihász Street (Kőbánya, 10th district of Budapest) on the Óhegy hill. They had capacity of 10,800 m3
each, and the reservoirs were able to store 21,600 m3 water. Though
at that time the water consumption of Pest was estimated at 1,850 m3
per day, Lindley planned the waterworks, pipeline and reservoirs for a daily
capacity of 9,100 m3/day. The
reservoirs were built by masons from Italy; the bricks were produced in
Hungary.

Kőbánya water reservoir (present state)
In 1869 William was joined in Pest by his eldest son William Heerelein, who was then 16-years old. The same pattern of construction of water reservoirs were used by him almost over 40 years later in Polish Lodz.
The previously separate towns of Buda, Óbuda, and Pest were officially unified in 1873 and given the new name Budapest. The reservoirs are still in use and can be visited once a year when they drained for maintenance.
Read more:

We have received the very sad news of the death of Alexander Caspar, one of the oldest descendants of William H. Lindley.

Alexander Caspar with wife Beatrice (on the left) and Hanna Żelichowska
in Blackheath (2015)
Alexander Walter Horst Caspar (6 April 1934-26 February 2021), was the great-grandson of W.H. Lindley and the grandson of his daughters Julia Fanny Elizabeth and Robert Boveri. He spent his childhood in Germany and worked in Swiss banks. There he met his wife Beatrice Spotti, with whom he has two daughters.
He showed a deep interest in the history of the family and was an outstanding source of knowledge about their many connections with famous European families.
Alexander Caspar's grandmother, Julia Fanny, stayed with her father, W.H. Lindley in Warsaw in 1901.
Alexander Casper visited our city with his wife in 2006, took part in family reunions, incl. Baku and London (2015), where a memorial plaque on the Lindley family home was unveiled.

Alexander Caspar and the family (from left:) wife Beatrice, sister Ursula (in the background) and Heinke Peschke with Karin Deubner
Alexander Caspar's family has long musical traditions, many of its members played different instruments. This tradition is continued by the youngest daughter Julia, a talented Swiss violinist.
With his passing, a very important chapter in the history of the Lindley family has been closed. He was a living link between the distant past and the present. I owe him a lot of invaluable information about the past. It is regrettable that the epidemic took our time to continue these fascinating journeys into the times of the pioneers of civilization's progress at the time.
May He rest in peace.
Hanna and Ryszard Żelichowscy, in the name of Societas Lindleiana
February 2021


